Өскемен және Семей архиепископы Амфилохий Мәскеу және Коломенск митрополиті, әулие Макарийдің (Невский) дүние салғанына 100 жыл толуына арналған салтанатты іс-шараларға қатысты

2026 жылғы 5–6 маусым күндері Ресейдің Томск қаласында Томск митрополиясының басшысы, Томск және Асино митрополиті Ростиславтың шақыруымен Өскемен және Семей архиепископы Амфилохий Мәскеу және Коломенск митрополиті, әулие Макарийдің (Невский) дүние салғанына 100 жыл толуына арналған салтанатты іс-шараларға қатысты.

5 маусым күні Богоявление кафедралды соборында салтанатты түні бойы құлшылық өтті, ал келесі күні Құдайлық Литургия қызметі атқарылды. Қызметті Томск және Асино митрополиті Ростислав, Өскемен және Семей архиепископы Амфилохий, Мәскеу және бүкіл Русь Патриархы Кириллдің викарийі Павлово-Посадский епископы Силуан, Мариинск және Юрга епископы Иннокентий, Магнитогорск және Верхнеуральск епископы Зосима, Колпашево және Стрежевой епископы Филарет, сондай-ақ Отрадный және Похвистнево епископы Кирилл бірге басқарды.

Архипастырьларға Томск митрополиясының көптеген дін қызметкерлері қызметтесті. Мерекелік құлшылыққа собор мен қаланың өзге храмдарының көптеген прихожандары, сондай-ақ қажылар жиналды.

Богоявление кафедралды соборындағы құлшылықтар әулие Макарийдің (Невский) дүние салғанына 100 жыл толуына арналған мерейтойлық іс-шаралардың шарықтау шегі болды. Мерейтойлық жыл бойы Томск қаласы мен облысында әулиенің құрметіне білім беру, ағартушылық, мәдени және спорттық бағыттағы түрлі іс-шаралар өткізілді. Солардың ішіндегі маңызды оқиғалардың бірі — әулие Макарийдің қасиетті жәдігерлері алып жүрілген крест шеруі болды. Бұл шеру Томск өңірінің бүкіл аумағын қамтыды.

Құдайлық Литургия аяқталғаннан кейін әулие Макарийдің оң қолының қасиетті жәдігері сақталған кеме алдында дұға оқылды. Одан соң құлшылыққа қатысушылардың барлығы Томсктің ғажайыптар жаратушы әулиесіне тағзым ету мүмкіндігіне ие болды. Оның қасиетті жәдігерлерінің алдында жасалған дұғалар арқылы сенушілер Құдайдың рақымға толы көмегіне ие болады: тән және жан сырқаттарынан сауығып, қайғы-қасіреттен арылып, өмірдегі күрделі жағдайларды еңсеруде жәрдем алады.

Әулиесі Макарийдің (Невский) құрметіне арналған салтанатты дұғалық мереке осы ұлы әулие қызмет еткен кезеңде Христокрещенский деп аталған және Томск архипастыры бірнеше мәрте құлшылық жүргізген храмда өтті. Бұл туралы митрополит Ростислав архипастырьларға, дін қызметкерлеріне, прихожандар мен зияратшыларға арнаған сөзінде еске салды.

Жоғары мәртебелі әмірші томскілік сенушілердің Жаңа Өсиеттің қатысушылары ғана емес, сонымен қатар өз жерлестері 1912 жылдың желтоқсанында әулие Макариймен жасаған ерекше өсиеттің де мұрагерлері екенін атап өтті. Сол кезде әулие Томск жеріндегі соңғы құлшылығын бүгінгі күні жойылып кеткен Үштік кафедралды соборында өткізген болатын.

Митрополит Ростислав жиналған қауымға қоштасу кезінде әмірші Макарийдің өзі томскіліктерге мынадай сөздермен осы рухани келісімді жасауды ұсынғанын еске салды:

— Айырылысар сәтте жақын адамдар бір-бірімен өзара келісім жасайды. Мен де сіздермен осындай өсиет жасағым келеді. Егер сіздер мені дұғаларыңызда ұмытпауға уәде берсеңіздер, онда мен де Құдайдың алдында сіздердің ешқайсыларыңызды ұмытпауға және дұғаларымда әрдайым еске алуға уәде беремін.

Иерархтың айтуынша, бұл өсиет әулие Макарийдің рухани мұрасын қастерлейтін, оған сүйіспеншілікпен дұға ететін, оның қасиетті жәдігерлеріне құрметпен тағзым жасайтын және өсиеттеріне ықыласпен ден қоятын томскіліктер үшін бүгін де өз күшін сақтап келеді.

Митрополит Ростислав мерекелік құлшылыққа қатысушылардың барлығын осы қасиетті өсиеттің қатысушылары деп атады.

Әңгімесін жалғастыра отырып, Томск митрополиясының басшысы митрополит Ростислав қасиетті Макарийдің жәдігерлері қайта жерленген күні Троице-Сергий лаврасында және 2011 жылдың қазан айында әулиенің оң қолының қасиетті жәдігері Томск қаласына әкелінгеннен кейін болған көріністер туралы баяндады.

Жоғары мәртебелі әмірші бұл ғажайыптардың қасиетті Макарийдің өз халқының жанында екенін, Томск епархиясының шіркеулік өміріне және әкелік қамқорлығы мен қолдауын сұрап жүгінетін барлық православиелік христиандардың өміріне қатысып отырғанын айғақтайтынын атап өтті.

Архипастырлық сөзінің соңында митрополит Ростислав мерекеге арнайы келген құрметті қонақтарға — Томск қаласына Құдайдың ұлы әулиесін құрметтеу үшін әртүрлі өңірлерден келген архиерейлерге алғыс білдірді.

Жоғары мәртебелі әміршінің айтуынша, олардың әрқайсысын Томск қаласымен де, қасиетті Макариймен де көптеген рухани байланыстар біріктіреді. Сондықтан дәл осы күні салтанатты құлшылыққа оларды және өзі қалаған барлық адамдарды қасиетті Макарийдің өзі жинағандай әсер қалдырады.

Мерекелік соборлық құлшылықты еске сақтау белгісі әрі архипастырлық қызметтеріне Құдайдың батасын жеткізу мақсатында митрополит Ростислав әрбір архиерейге қасиетті Макарийдің жәдігерінің бөлшегі салынған иконасын сыйға тартты. Бұл — Томск қаласындағы Богоявление соборында әулиенің оң қолының қасиетті жәдігері қойылған орында сақталған иконаның көшірмесі.

Қорытындысында Томск митрополиясының басшысы құлшылыққа қатысқан барлық жандарға қасиетті Макарийдің дұғалық қамқорлығы мен қорғаны ешқашан олардан айырылмасын деген ізгі тілегін білдірді.

Қазақстан Православие Шіркеуінің Басшысы, Астана және Қазақстан митрополиті Александрдың өтініші бойынша митрополит Ростислав Митрополиттік округке қасиетті Макарийдің жәдігерінің бөлшегін құрметпен сақтау және дұғалық тағзым ету үшін табыстады. Қасиетті жәдігерді иерарх Өскемен және Семей архиепископы Амфилохийге тапсырды.

Құдайлық құлшылыққа қатысқан архипастырьлар атынан жиналған қауымға Мәскеу және бүкіл Русь Патриархы Кириллдің викарийі, Павлово-Посад епископы Силуан сөз сөйледі. Ол қасиетті Макарийдің томскіліктермен қоштасу кезінде әрбір адамға бейбітшілік тілегенін атап өтті. Епископтың айтуынша, адамның жүрегінде тыныштық болмаса, айналасында да шынайы бейбітшілік орнамайды.

— Қасиетті Макарий өзінің бүкіл пастырлық қызметі барысында (қай жерде және қандай қызмет атқарса да) адамның ішкі рухани тыныштығын қалыптастыруға ерекше көңіл бөлді және әрдайым ең маңызды нәрселерді дұрыс айқындай білді. Ол өз уағыздарында Алтайда, Томскіде немесе Мәскеуде болсын, сенушілерді Құдаймен татулықта өмір сүруге шақырды. Адам дәл сол татулықтан күш алып, өзгелермен де бейбіт қарым-қатынас орната алады. Сонда жүректегі рухани тыныштық айналамыздағы өмірдің де тыныштығының қайнар көзіне айналады. Бейбітшілік — бұл адамдар арасындағы кедергілердің жоқтығы ғана емес, ол — жасампаздықтың негізі. Егер еліміздің игі әрі берекелі болашағын қаласақ, онда қасиетті Макарийдің өсиетіне құлақ асып, жүрегіміздегі тыныштықты сақтап, оны жақындарымызбен қарым-қатынаста орнықтыруға ұмтылуымыз қажет, — деп атап өтті епископ Силуан.

Бауырластық және перзенттік сүйіспеншіліктің белгісі ретінде епископ Силуан митрополит Ростиславқа қасиетті Макарий Мәскеудегі өз қауымына дұға жасаған кезде тағзым еткен Владимир Құдай Анасы иконасының көшірмесін сыйға тартты.

Сол күні Богородице-Алексиев монастырінің Шіркеулік-мәдени орталығында қасиетті Макарийдің (Невский) рухани мұрасын құрметтеушілер клубының жетінші отырысы өтті. Бұл кездесу Томск митрополиясы үшін тарихи оқиғаға айналып, блаженный дүниеден өткеніне 100 жыл толған жылы Құдайдың ұлы әулиесінің рухани мұрасын құрметтеу мақсатында Орыс Православие Шіркеуінің жеті архипастырын, сондай-ақ Томск храмдарының дін қызметкерлері мен прихожандарын біріктірді.

Жиналған қауымға арнап митрополит Ростислав пен епископ Силуан құттықтау сөз сөйледі.

Отырысқа қатысушылар XIX ғасырдың соңы мен XX ғасырдың басындағы Нарым өлкесінің күрделі жағдайларындағы қасиетті Макарийдің қызметі, архиерейдің бүгінде сақталмаған Томск қаласындағы Иоанн Предтеча монастырының монах әйелдерін монахтық өмірге қабылдауы, сондай-ақ Богоявление кафедралды соборындағы әулиенің толық бойлы иконасының жазылу тарихы мен ерекшеліктері туралы баяндамаларды зор қызығушылықпен тыңдады.

Шіркеулік-мәдени орталықтың қонақтарымен «Қасиетті Макарий (Невский). Томскідегі қызмет жолы» атты деректі фильмнің авторы, Губернаторлық мәдениет және өнер колледжінің түлегі Анастасия Симкина өз ойларымен бөлісті. Сондай-ақ ол фильмнен қысқаша бейнеролик ұсынды.

Маусым айындағы бұл кездесу Томск жерінің қасиеттісін құрметтеушілерді тағы бір мәрте біріктіріп, митрополияда қасиетті Макарийге арналған іс-шаралар легінің жарқын жалғасына айналды.